«ΠΑΖΟΛΙΝΙ»

(αναδημοσίευση από την ΕΠΟΧΗ, 17/5/2015)

pasolini

Η τελευταία μέρα ενός ασυμβίβαστου

Του Στράτου Κερσανίδη

«Το να σκανδαλίζεις είναι δικαίωμα.
Το να σκανδαλίζεσαι, απόλαυση».
Πιέρ-Πάολο Παζολίνι

Προσωπικότητα πολύπλευρη, πνεύμα ανήσυχο, άνθρωπος πολυτάλαντος, ένας ασυμβίβαστος που έζησε στα όρια.
Ο Πιέρ Πάολο Παζολίνι, γεννήθηκε το 1922 και δολοφονήθηκε το Νοέμβριο του 1975. Σκηνοθέτης, ποιητής, συγγραφέας, ηθοποιός, μαχόμενος καλλιτέχνης με σκέψη αιρετική αλλά πάνω απ’ όλα αιρετική ζωή. Κάτι που τον χαρακτήρισε τόσο ως άνθρωπο όσο κι ως δημιουργό και κατά πως φαίνεται τον οδήγησε στο θάνατο.
Το πτώμα του βρέθηκε κακοποιημένο στην Όστια, κοντά στη θάλασσα, όπου κατέληξε μαζί με το νεαρό, Πίνο Πελόζι, μετά από μια νυχτερινή ερωτική αναζήτηση. Ο 17χρονος Πίνο κατηγορήθηκε για τη δολοφονία του Παζολίνι, ομολόγησε και καταδικάστηκε σε φυλάκιση 9 ετών και 7 μηνών. Πολλά χρόνια μετά, αναίρεσε την ομολογία του και υποστήριξε πως δεν ήταν αυτός ο δολοφόνος. Όπως ομολογεί στην ταινία της Ρομπέρτα Τόπρε, «Η νύχτα που πέθανε ο Παζολίνι» (2009): «Τον εκτέλεσαν. Ηταν πέντε. Του φώναζαν “βρωμόπουστα”, “σκατοκομμούνι” και τον χτυπούσαν βίαια. Εμένα με είχαν ακινητοποιήσει. Δεν άγγιξα καν τον Παζολίνι, αντίθετα προσπάθησα να τον υπερασπιστώ». Και στη συνέχεια δίνει μια νέα διάσταση, στο θεωρούμενο σεξουαλικό ως τότε, έγκλημα. Όπως λέει ο Πελόζι, αποφάσισε να μιλήσει μετά από χρόνια, «γιατί τώρα όλος ο κόσμος έχει πεθάνει και τώρα μπορώ. Πριν από όλους οι αδελφοί Μπορσελίνο, που πέθαναν από ΑΙDS στις φυλακές. Μετά οι γονείς μου, που τους απειλούσαν οι Μπορσελίνο σε περίπτωση που θα άνοιγα το στόμα μου. Τέλος, ο δικηγόρος μου, ο Ρόκκο Μάντζια, ένας τύπος που είχε σχέσεις με τους φασίστες και τις μυστικές υπηρεσίες».
Ο Έιμπελ Φεράρα, είναι ένας σκηνοθέτης που αρέσκεται να προκαλεί με τα θέματά του. Τι πιο φυσικό, λοιπόν, να επιλέξει ως θέμα του την τελευταία μέρα της ζωής του Πιέρ Πάολο Παζολίνι. Έτσι έγινε και η ταινία του Φεράρα, «Παζολίνι» έφτασε στις αίθουσες.
Ο Φεράρα ξεκινά με κάποιες σκηνές από το «Σαλό» ή «120 μέρες στα Σόδομα», ταινία που ο Παζολίνι γύρισε το 1976 και ξεσήκωσε θύελλα διαμαρτυριών με αποτέλεσμα να υπάρξει εισαγγελική παρέμβαση. Ο Παζολίνι απαντώντας είπε πως επιδίωξή του ήταν να προκαλέσει αρχικά και στη συνέχεια να δημιουργήσει δεύτερες σκέψεις, γιατί «ο φασισμός δεν καίει μόνο σάρκες. Μας «σπρώχνει» στον ολοκληρωτικό αφανισμό».
Έχοντας για πρωταγωνιστή έναν εκπληκτικό, Γουίλεμ Νταφόε, ο Φεράρα επιχειρεί να «αρπάξει» το πνεύμα του Παζολίνι και να το διαχύσει στην ταινία. Η αλήθεια είναι πως η προσπάθειά του μοιάζει ανολοκλήρωτη, άτολμη. Ίσως πάλι το πνεύμα του Παζολίνι να μην είναι εύκολο να χωρέσει μέσα σε μια ταινία που αφηγείται την τελευταία μέρα της ζωής του. Όμως το βέβαιο είναι, πως ο Φεράρα από τη μια κατορθώνει να αναπαραστήσει με μεγάλη επιτυχία την ατμόσφαιρα μια ταραγμένης, πολιτικά και κοινωνικά ανήσυχης εποχής για την Ιταλία. Και μέσα σε τούτο το σκηνικό εμπλέκοντας την πραγματικότητα με τη φαντασία, με τη δεύτερη να δίνεται μέσα από μελλοντικά καλλιτεχνικά σχέδια του Παζολίνι, να κερδίσει το θεατή. Μπορεί να μην δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην πολιτική διάστασή του –πολύ σημαντική και καθοριστική-, αλλά δεν την αφήνει απ’ έξω, φροντίζει να της δώσει χώρο, έστω και λίγο, μέσα από τις συνεντεύξεις που αναπαριστά.
Η ταινία έχει τελειώσει. Ο βίαιος θάνατος του Παζολίνι βρίσκεται ακόμη στα μάτια μας. Μια πικρή αίσθηση στο στόμα, μείγμα μελαγχολίας, λύπης ερωτημάτων. Ο Έιμπελ Φεράρα προσπάθησε να δημιουργήσει μία ρωγμή στον ογκόλιθο που λέγεται Πιέρ Πάολο Παζολίνι. Ως τέτοια ας αντιμετωπίσουμε την ταινία, ως μία ρωγμή και τότε, ως λιγότερο απαιτητικοί, θα μπορέσουμε να δούμε μέσα της.
strakersan@gmail.com
https://kersanidis.wordpress.com

Advertisements

Σχολιάστε

Δεν υπάρχουν σχόλια.

Comments RSS TrackBack Identifier URI

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s