«LURK»

(αναδημοσίευση από την ΕΠΟΧΗ, 11/5/2014)

lurk

Ο μηχανισμός της μνήμης και της αφύπνισης

Του Στράτου Κερσανίδη

Μια δυνατή καταιγίδα μαίνεται. Μέσα στην απομονωμένη βίλα ο σύζυγος ετοιμάζεται να φύγει για επείγουσα δουλειά, και αποχαιρετά την όμορφη σύζυγό του. Πρέπει να πάει στην ψυχιατρική κλινική που διευθύνει, έχοντας πάρει τη θέση του δολοφονηθέντος πεθερού του, μια δολοφονία η οποία έχει τραυματίσει ψυχικά τη γυναίκα, η οποία συντηρείται με ψυχοφάρμακα που φροντίζει να της δίνει ο άντρας της. Ο τελευταίος της μιλά γλυκά, την αποκαλεί «άγγελέ μου» και της λέει πως θα επιστρέψει σε λίγες ώρες. Η γυναίκα μένει μόνη στο σπίτι όταν αντιλαμβάνεται πως κάποιος έχει μπει μέσα. Προσπαθεί να κρυφτεί αλλά ο άγνωστος εισβολέας καταφέρνει να την ακινητοποιήσει και αφού τη βιάσει ανοίγει το χρηματοκιβώτιο και παίρνει ό,τι χρήματα υπάρχουν μέσα. Μια απροσεξία του όμως θα δώσει την ευκαιρία στη γυναίκα να τον χτυπήσει στο κεφάλι και να τον δέσει. Τότε εκείνος της ζητά να τον απελευθερώσει και την προειδοποιεί πως κινδυνεύει από το σύζυγό της.
Τι στ’ αλήθεια συμβαίνει μέσα στο διαταραγμένο μυαλό της γυναίκας; Ποιος είναι αυτός ο νεαρός άνδρας, ο οποίος κατηγορεί τον άνδρα της και φαίνεται πως της θυμίζει κάτι που δεν μπορεί όμως να θυμηθεί; Τελικά από ποιον κινδυνεύει; Από τον εισβολέα, από το σύζυγό της ή μήπως από τον ίδιο της τον εαυτό;
Τα ερωτήματα πολλαπλασιάζονται καθώς η γυναίκα κάνει μια καταβύθιση στη μνήμη της. Εικόνες έρχονται στο μυαλό της, προσπαθεί να τις συγκεκριμενοποιήσει, να τις συνταιριάξει. Ο άντρας επιστρέφει, τον πυροβολεί στο πόδι, ο νεαρός εισβολέας κατάφερε να λυθεί, η καταιγίδα μαίνεται, η γυναίκα νιώθει παγιδευμένη.
Η ταινία του Βασίλη Κατσίκη, «Lurk», είναι καταρχάς, ένα ψυχολογικό θρίλερ, αφού διαθέτει όλα εκείνα τα στοιχεία που το χαρακτηρίζουν ως τέτοιο. Ο σκηνοθέτης καταφέρνει να δημιουργήσει μια κλειστοφοβική ατμόσφαιρα τρόμου, καθώς κλιμακώνει την αγωνία και περιπλέκει το μυστήριο. Η απειλή πλανάται καθ’ όλη τη διάρκεια της ταινίας, τα φλας μπακ μας ταξιδεύσουν στο χρόνο και στην ψυχική κατάσταση της γυναίκας. Χρησιμοποιώντας με μαεστρία μια σειρά από κλισέ των ταινιών του είδους και αφού κερδίζει τις εντυπώσεις σε επίπεδο σασπένς, ο Κατσίκης φροντίζει να αφήσει μικρές ρωγμές μέσα από τις οποίες μπορεί ο θεατής να διακρίνει τις πραγματικές του προθέσεις.
Οι αναφορές του στο Χίτσκοκ και ιδίως στον Πολάνσκι είναι πολλές, και αυτό που κάνει, είναι μια ταινία επάνω στη μνήμη, την απώλεια και την επαναφορά της διά της οποίας επέρχεται η αφύπνιση. Σε μια απροσδόκητη εξέλιξη μεταξύ πραγματικότητας και φαντασίας, μεταξύ ύπαρξης και ανυπαρξίας, ο νεαρός εισβολέας λέει στη γυναίκα τη φράση κλειδί: «ήλθα για να σε ξυπνήσω». Γύρω από αυτήν τη φράση αναπτύσσεται όλη η ταινία, που σημαίνει πως έχοντας απωλέσει κάποιος τη μνήμη του, άνθρωπος ή κοινωνική ομάδα, βυθίζεται σε λήθαργο, γίνεται έρμαιο των καταστάσεων, πέφτει θύμα εκμετάλλευσης. Και χρειάζεται να έρθει αυτό το κάτι, ένα ταρακούνημα, για να επανέλθει, να αφυπνιστεί, να δει την πραγματικότητα, να εξεγερθεί, να διεκδικήσει.
Γίνεται πλέον σαφές το κοινωνικό μήνυμα της ταινίας. Η παγιδευμένη γυναίκα καταφέρνει να απελευθερωθεί από τα δεσμά της. Μια κοινωνία ναρκωμένη μέσα στο λήθαργο της επίπλαστης ευδαιμονίας χάνει την ταυτότητά της, την ψυχή της. Χρειάζεται ένα σοκ για να αφυπνιστεί, για να αναζητήσει όσα έχει χάσει, να απελευθερωθεί, όπως η ηρωίδα του «Lurk».
Δεν ξέρω τι συμβαίνει με σας, αλλά εμένα μου θυμίζει τον κοινωνικό λήθαργο του ευδαιμονισμού που ζήσαμε και που οδήγησε στην απώλεια της ανθρωπιάς μας. Που δημιούργησε ανθρώπους καταναλωτές, τηλεορασόπληκτους, αδιάφορους. Κι όταν ήρθε η στιγμή της κατάρρευσης σα να ξαναθυμηθήκαμε πως είμαστε άνθρωποι και αρχίσαμε ξανά να αναζητούμε τη συλλογικότητα, την αλληλεγγύη, κι ακόμη την ίδια την ελευθερία μας. Μου φαίνεται πως είμαστε κοντά στη στιγμή της έκρηξης, την στιγμή της εξέγερσης.

Ο Βασίλης Κατσίκης μιλά για την ταινία του στην προβολή που έγινε στον "Αλέξανδρο", την Κυριακή 4/5/2014. από τη "Θεσσαλονίκη-Ανοιχτή Πόλη"

Ο Βασίλης Κατσίκης μιλά για την ταινία του στην προβολή που έγινε στον «Αλέξανδρο», την Κυριακή 4/5/2014. από τη «Θεσσαλονίκη-Ανοιχτή Πόλη»

Η ταινία του Βασίλη Κατσίκη, «Lurk», δεν προβάλλεται στους κινηματογράφους. Προβλήθηκε για πρώτη φορά στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας Νύχτες Πρεμιέρας. Το κείμενο αυτό γράφτηκε με αφορμή την προβολή της, την περασμένη Κυριακή, σε εκδήλωση που έγινε στη Θεσσαλονίκη από το ραδιοφωνικό σταθμό 93,4 «στο κόκκινο» και από τη δημοτική παράταξη «Θεσσαλονίκη – Ανοιχτή Πόλη».
Στην ταινία, η οποία είναι αγγλόφωνη, πρωταγωνιστούν η Τες Σπέντζος, ο Πίτερ Τζέραλντ και ο Άρις Άθαν.

Advertisements

1 σχόλιο

  1. […] Στην Εποχή της 11ης Μαΐου 2014 είχε δημοσιευτεί κείμενό μου, με τίτλο «Ο μηχανισμός της μνήμης και της αφύπνισης» για την ταινία του Βασίλη Κατσίκη, «Lurk» (Παραμονεύοντας). Η κριτική είχε γραφτεί με αφορμή την προβολή της ταινίας στη Θεσσαλονίκη, σε εκδήλωση της δημοτικής παράταξης Θεσσαλονίκη-Ανοιχτή Πόλη και του ρ/σ 93.4 Στο Κόκκινο. Τώρα που η ταινία προβάλλεσαι στους κινηματογράφους, αναδημοσιεύουμε μέρος του κειμένου. «Η ταινία είναι καταρχάς, ένα ψυχολογικό θρίλερ, αφού διαθέτει όλα εκείνα τα στοιχεία που το χαρακτηρίζουν ως τέτοιο. Ο σκηνοθέτης καταφέρνει να δημιουργήσει μια κλειστοφοβική ατμόσφαιρα τρόμου, καθώς κλιμακώνει την αγωνία και περιπλέκει το μυστήριο. Η απειλή πλανάται καθ’ όλη τη διάρκεια της ταινίας, τα φλας μπακ μας ταξιδεύσουν στο χρόνο και στην ψυχική κατάσταση της γυναίκας. Χρησιμοποιώντας με μαεστρία μια σειρά από κλισέ των ταινιών του είδους και αφού κερδίζει τις εντυπώσεις σε επίπεδο σασπένς, ο Κατσίκης φροντίζει να αφήσει μικρές ρωγμές μέσα από τις οποίες μπορεί ο θεατής να διακρίνει τις πραγματικές του προθέσεις. Οι αναφορές του στο Χίτσκοκ και ιδίως στον Πολάνσκι είναι πολλές, και αυτό που κάνει, είναι μια ταινία επάνω στη μνήμη, την απώλεια και την επαναφορά της διά της οποίας επέρχεται η αφύπνιση. Σε μια απροσδόκητη εξέλιξη μεταξύ πραγματικότητας και φαντασίας, μεταξύ ύπαρξης και ανυπαρξίας, ο νεαρός εισβολέας λέει στη γυναίκα τη φράση κλειδί: «ήλθα για να σε ξυπνήσω». Γύρω από αυτήν τη φράση αναπτύσσεται όλη η ταινία, που σημαίνει πως έχοντας απωλέσει κάποιος τη μνήμη του, άνθρωπος ή κοινωνική ομάδα, βυθίζεται σε λήθαργο, γίνεται έρμαιο των καταστάσεων, πέφτει θύμα εκμετάλλευσης. Και χρειάζεται να έρθει αυτό το κάτι, ένα ταρακούνημα, για να επανέλθει, να αφυπνιστεί, να δει την πραγματικότητα, να εξεγερθεί, να διεκδικήσει. Γίνεται πλέον σαφές το κοινωνικό μήνυμα της ταινίας. Η παγιδευμένη γυναίκα καταφέρνει να απελευθερωθεί από τα δεσμά της. Μια κοινωνία ναρκωμένη μέσα στο λήθαργο της επίπλαστης ευδαιμονίας χάνει την ταυτότητά της, την ψυχή της. Χρειάζεται ένα σοκ για να αφυπνιστεί, για να αναζητήσει όσα έχει χάσει, να απελευθερωθεί, όπως η ηρωίδα του φιλμ. Ολόκληρο το κείμενο μπορείτε να το βρείτε στην ηλεκτρονική διεύθυνση https://kersanidis.wordpress.com/2014/05/10/lurk/ […]


Comments RSS TrackBack Identifier URI

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s