Ένα χαμόγελο να σκαρφαλώσεις

«Ένα χώρο να σταθούμε ζητήσαμε,

δίχως υποτιθέμενα προνόμια ή ξέχωρη αξία» (Μανόλης Αναγνωστάκης)

Ανασηκώνεται το βλέμμα, εξερευνά το χώρο, ψάχνει να βρει ένα μέρος να σταθεί. Δια του βλέμματος γίνεται η πρώτη επαφή, και αυτό το γνωρίζουν πολύ καλά οι ποιητές. Κι ξαφνικά, χωρίς να το καταλάβεις, αρχίζεις να σκαρφαλώνεις στην άκρη ενός χαμόγελου. Είναι η στιγμή που το τυχαίο αρχίζει να σε κατευθύνει, που ανακαλύπτεις την τρυφερότητα της αδυναμίας σου. Κι εκεί αρχίζει η αλήθεια να αποκτά το νόημά της, να φτερουγίζει η καρδιά και να παίρνει τους χτύπους της ψηλά, να ανεβαίνει στα σύννεφα, να συναντά αγγέλους και ουράνιες ορχήστρες που παίζουν ταγκό και να χορεύει. Κι όλα αυτά στην άκρη ενός χαμόγελου. Ενός τοσοδούλικου χαμόγελου που φαντάζει τεράστιο την ώρα που εξαπλώνεται σε όλα τα σημεία του ορίζοντα και γίνεται ο χώρος που ζητήσαμε να σταθούμε, χωρίς προνόμια η ξέχωρη αξία. Να σταθούμε σαν άνθρωποι γιατί είναι δικαίωμα κι ανάγκη.

Επιτρέψτε μου τούτη την αυθαίρετη προσέγγιση του ποιήματος, αλλά εκεί με οδηγεί η βιωματική σχέση με τους στίχους. Επειδή, εν τέλει, αν δεν υπάρχει το χαμόγελο που θα σε προσκαλέσει να γίνεις αναρριχητής, τότε πως να τα βγάλεις πέρα με την παρέα των λύκων που καραδοκεί να σε κατασπαράξει; Πώς να διαβείς τις συμπληγάδες, πώς να ξεγλιστρήσεις από τη εννιακέφαλη Λερναία Ύδρα; Όλοι είναι μαζεμένοι εκεί έξω και αν τολμήσεις να αμφισβητήσεις του κανόνες και να παραβείς τις εντολές, μαύρο φίδι που σε έφαγε. Κυνηγοί κεφαλών, με εξωτικά ονόματα όπως Αλμούνια, Τρισέ και Γιούνγκερ, καραδοκούν με τα γιαταγάνια ακονισμένα. Και μαζί οι εγχώριοι υπηρέτες τους, μανούλες στην αποπλάνηση, και γι’ αυτό προσφάτως εκλεγμένοι, άρχισαν να κάνουν γαργάρα τις προεκλογικές τους μπαρούφες και οργανώνουν την νεοφιλελεύθερη, πράσινης απόχρωσης επίθεσή τους. Πλαφόν στους μισθούς, φόβος για πλημμύρα ανέργων το 2010, τομές για να περιοριστεί η σπατάλη, αλλαγές στα όρια συνταξιοδότησης και όλο και περισσότερο τα πρωτοσέλιδα που τους υποστήριζαν μερικές εβδομάδες πριν μας προετοιμάζουν για το κακό που θα μας βρει. Το πολυδιαφημισμένο πρόγραμμα των 100 ημερών φαγώθηκε από το μαύρο σκοτάδι πριν καλά-καλά σαρανταρίσει, οι φυλακές ξανά σε αναβρασμό, οι μετανάστες εξακολουθούν να πέφτουν θύματα της αστυνομικής αυθαιρεσίας, ο Αβραμόπουλος συμμαχεί με το Σαμαρά για να στείλουν ομού τη ΝΔ ακόμη δεξιότερα και η «ιδεολογία» της μπούδρας εξακολουθεί να κυριαρχεί. Ε, πώς να τα αντέξεις μόνος όλα αυτά;, πώς να έχει δύναμη να αντιδράσεις στην παρατεταμένη επίθεση, πως  «μέσα στα ερείπια του καιρού να πας να χτίσεις ζωή;» αν δεν υπάρχει ένα χαμόγελο να το σκαρφαλώσεις;

                                                                   ΕΞΩΣΤΗΣ 19 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2009

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ «50 ΧΡΟΝΙΑ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ – ΟΙ ΤΑΙΝΙΕΣ ΠΟΥ ΑΓΑΠΗΣΑΜΕ»
Στην κατάμεστη αίθουσα του καφέ του Μουσείου Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 17 Νοεμβρίου η παρουσίαση του βιβλίου «50 χρόνια Φεστιβάλ Κινηματογράφου – Οι ταινίες που αγαπήσαμε», στο πλαίσιο του 50ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για το τρίτο βιβλίο του μη κερδοσκοπικού πολιτιστικού σωματείου ΚΕΜΕΣ (Κέντρο Μελετών και Ερευνών για το Σινεμά), το οποίο εκδόθηκε με αφορμή την επέτειο του μισού αιώνα ζωής του Φεστιβάλ.
Στην έκδοση, τριάντα διακεκριμένα πρόσωπα του ελληνικού κινηματογραφικού χώρου -σκηνοθέτες, δημοσιογράφοι, κριτικοί, επικοινωνιολόγοι, πρόεδροι και διευθυντές θεσμικών οργάνων– επέλεξαν και έγραψαν για την ταινία που αγάπησαν πιο πολύ από όλη την κινηματογραφική πορεία του Φεστιβάλ.
Στο πάνελ της βιβλιοπαρουσίασης συμμετείχαν η διευθύντρια του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης Δέσποινα Μουζάκη, ο διευθυντής του Μουσείου Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης Βασίλης Κεχαγιάς και οι κριτικοί κινηματογράφου Στράτος Κερσανίδης και Αλέξης Δερμεντζόγλου, ιδρυτικά στελέχη του ΚΕΜΕΣ.
Στον χαιρετισμό της, η Δέσποινα Μουζάκη επεσήμανε τα εξής: «Πρόκειται για μια έκδοση που εκφράζει τη μαγική στιγμή της πρώτης επαφής του ελληνικού κινηματογράφου με το Φεστιβάλ. Μέσα από τα κείμενα αυτού του βιβλίου, αποτυπώνονται εκείνες οι ταινίες που κατέχουν κορυφαία θέση στην προσωπική ανθολογία του κάθε συγγραφέα που συνεισέφερε σε αυτό».
Ο διευθυντής του Μουσείου Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης Βασίλης Κεχαγιάς δεν παρέλειψε να αναφερθεί στον πρωτεργάτη της πρωτοβουλίας του ΚΕΜΕΣ Αλέξη Δερμεντζόγλου, καθώς και την πορεία του ιδίου ως κριτικού κινηματογράφου, «μια πορεία που διακρίνεται από ευθύτητα και τολμηρή άποψη», όπως σημείωσε χαρακτηριστικά. Καταθέτοντας τη δική του πρόταση για τις μελλοντικές εκδόσεις του ΚΕΜΕΣ, ο κ. Κεχαγιάς τόνισε: «Ενδεχομένως οι επόμενες εκδόσεις του ΚΕΜΕΣ θα μπορούσαν να αφορούν στην σύνδεση των ξένων κινηματογραφικών ρευμάτων, τάσεων και ηθοποιών με την ελληνική πραγματικότητα και τις αναφορές στο ελληνικό κοινό».
Από την πλευρά του, ο κριτικός κινηματογράφου Στράτος Κερσανίδης επεσήμανε την ευτυχή συγκυρία της έκδοσης: «Το γεγονός ότι η συγκεκριμένη έκδοση πραγματοποιείται με αφορμή τα 50 χρόνια του Φεστιβάλ είναι κάτι πολύ θετικό. Πρέπει να σας πω ότι η συγγραφή αυτού του βιβλίου έγινε με πλήρη ελευθερία, τόσο στον τρόπο γραφής όσο και στην επιλογή των ταινιών. Όλοι γράψαμε για ταινίες που αληθινά αγαπήσαμε και, επιπλέον, θέλω να επισημάνω ότι με την ανάλογη ελευθερία θα κινηθούμε και σε ό,τι αφορά σε μελλοντικές μας ενέργειες».
Με τη σειρά του, ο Αλέξης Δερμεντζόγλου έθιξε με δηκτικό τόνο τα κακώς κείμενα του ελληνικού κινηματογραφικού τοπίου, κάνοντας λόγο για «έναν ελληνικό κινηματογράφο με εξαρτήσεις, έναν κινηματογράφο που διαπλέκεται και δεν ‘’ενοχλεί’’». Και πρόσθεσε: «Βασική επιδίωξη του ΚΕΜΕΣ σε ό,τι αφορά στην ανάληψη τέτοιων πρωτοβουλιών, αλλά και για προσεχείς ενέργειες που θα πραγματοποιηθούν, είναι να διατηρήσουμε τέτοιες προσπάθειες, αληθινές και ιδιωτικές. Πολλοί μας λένε ότι θα έπρεπε ανάλογες πρωτοβουλίες να είναι κρατικές. Η απορία μου, όμως, είναι η εξής: Γιατί να γίνει κάτι τέτοιο; Για να μαραζώσει όπως πολλοί  «μικροθεσμοί», οι οποίοι τίθεται κάτω την ομπρέλα του κράτους; Όχι, δεν επιθυμούμε να συμβεί κάτι τέτοιο. Προτιμούμε να έχουμε τις συνδρομές μας και την ενεργή στήριξη των φίλων του κινηματογράφου και να συνεχίσουμε τις έρευνές μας με αυτόν ακριβώς τον τρόπο».

Δημοσίευμα του ΕΘΝΟΥΣ για το ΚΕΜΕΣ

Θέλετε να αρθρώσετε λόγο για τα κινηματογραφικά πράγματα αλλά υστερείτε στο μέσο; ΚΕΜΕΣ. Πως είπaτε; Κέντρο Μελετών και Ερευνών για το Σινεμά.

Νέο πολιτιστικό, μη κερδοσκοπικό συνδρομητικό σωματείο με ιδρυτές ανθρώπους του σινεμά – κριτικούς, σκηνοθέτες, διανομείς – αλλά και πολλούς σινεφίλ που θέτουν το κάτι παραπάνω για τον κινηματογράφο σε τακτική βάση και με πολλούς τρόπους.

Και υποψήφια μέλη όλους όσοι επιθυμούν να παρεμβαίνουν ενεργά σε θέσεις και απόψεις για τον χώρο της 7ης τέχνης, με μια απλούστατη εγγραφή και δια της ηλεκτρονικής διεύθυνσης kemes.wordpress.gr.

Η γνωριμία μας με το θεσσαλονικιώτικο σωματείο έγινε χθες το μεσημέρι, στο Φωτογραφικό Μουσείο του Λιμανιού στη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησαν, μετά από έναν πρόλογο της καλλιτεχνικής διευθύντριας του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης Δέσποινας Μουζάκη, οι πρωτεργάτες αυτής της ιστορίας Στράτος Κερσανίδης, Βασίλης Κεχαγιάς και Αλέξης Δερμεντζόγλου.

Τέλεια αφορμή γι αυτή τη γνωριμία, ήταν το νέο βιβλίο του σωματείου «50 χρόνια Φεστιβάλ Κινηματογράφου: Οι ταινίες που αγαπήσαμε» – η τρίτη κατά σειρά έκδοσή του μετά τις μονογραφίες «Κλιντ Ιστγουντ: Η διαδρομή» και «Σύγχρονο Ευρωπαϊκό θρίλερ». Στο βιβλίο, 30 διακεκριμένα ονόματα του ελληνικού χώρου, από δημοσιογράφους, κριτικούς και σκηνοθέτες μέχρι επικοινωνιολόγους και στελέχη θεσμικών οργάνων του σινεμά, επιλέγουν από τα 49 χρόνια ιστορίας του Φεστιβάλ και γράφουν για την ταινία που αγάπησαν πιο πολύ.

Ρ.Ε. (ΕΘΝΟΣ 18/11/2009)

Η ταινία της Αλίντας Δημητρίου “Η ζωή στους βράχους” προβάλλεται στον κινηματογράφο ΤΡΙΑΝΟΝ (Κορδιγκτώνος)

Το όνειρο που γίνεται εφιάλτης

Δύο ελληνικές ταινίες συμμετέχουν στο Διεθνές Διαγωνιστικό του 50^ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Η μία από αυτές είναι το «Χορεύοντας στον πάγο», του Σταύρου Ιωάννου.

Πρωτοχρονιά του 1996. Τα Βαλκάνια μετά την ανατροπή των σοσιαλιστικών καθεστώτων, συγκλονίζονται από εθνικιστικούς πολέμους που έχουν σαν συνέπια την οικονομική κρίση και τις μεγάλες μετακινήσεις πληθυσμών. Τρεις γυναίκες άγνωστες μεταξύ τους, προερχόμενες από τρεις διαφορετικές χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, συναντώνται σε παραμεθόρια πόλη της Βουλγαρίας, για να περάσουν παράνομα στην Ελλάδα. Χωρίς περιθώριο επιλογής, έχουν αναγκασθεί να εναποθέσουν τις ελπίδες τους σ’ έναν ανησυχητικό συνοδό λαθρομεταναστών, που τις οδηγεί προς το «ελληνικό τους όνειρο» μέσα  από δύσβατα ορεινά μονοπάτια.

Στην ερημιά των βουνών οι τρεις γυναίκες θα γίνουν έρμαιο στα χέρια του.

Η απελπισμένη τους προσπάθεια ν’ αλλάξουν τη μοίρα τους θα καταλήξει, μετά από δραματικές κι οριακές περιπέτειες, σε τραγωδία. Ο σκηνοθέτης μίλησε στην Εποχή.

Πως έφτασαν σε σένα αυτές οι ιστορίες

Λεν πως το σενάριο βασίζεται σε αληθινές ιστορίες. Εκεί έχει μεπι και η μυθοπλασία αλλά όλα αυτά που συμβαίνουν στους ανθρώπους οι οποίοι περνούν παράνομα τα σύνορα, δεν μπορεί να τα σκεφτεί κανένας σεναριογράφος επειδή ξεπερνούν τη φαντασία. Για να γραφτεί το σενάριο ανέτρεξα σε αφηγήσεις γυναικών που είχαν φτάσει σε μένα, μιλώντας με κάποιες γυναίκες. Και βέβαια ακόμα και στις πρόβες οι ηθοποιοί ήρθαν κι αυτοί σε επαφή με γυναίκες και άκουσαν τις προσωπικές τους ιστορίες για να μπορέσουν να μπουν στο κλίμα. Γιατί όλες αυτές οι ιστορίες είναι έξω από το πνεύμα ενός καλοβαλμένου αστού.

Γιατί επέλεξες ένα τέτοιο θέμα;

Είναι ένας κινηματογράφος που εστιάζει στα πάθη και τις επιθυμίες των ανθρώπων. Τους φόβους τις αδυναμίες. Η ταινία παρακολουθεί την απελπισμένη πορεία μιας ομάδας γυναικών από τις πρώην ανατολικές χώρες προς στην Ελλάδα. Είναι η τρίτη ταινία μου και πιστεύω η τελευταία με κεντρικούς ήρωες τους μετανάστες,. Οι «Κλειστοί δρόμοι» είχαν θέμα τους μετανάστες από την ανατολή, και το «Χορεύοντας στον πάγο» έχει θέμα γυναίκες από την Ανατολική Ευρώπη. Η ταινία εντάσσεται χρονικά στο τέλος του πολέμου στην πρώην Γιουγκοσλαβία. Ο πόλεμος είχε σαν αποτέλεσμα τη βίαιη μετακίνηση πληθυσμού. Όταν συμβαίνουν πολύ μεγάλα κοινωνικοπολιτικά γεγονότα η πιο ευαίσθητη ομάδα είναι οι γυναίκες. Μετακίνηση γυναικών για πορνεία, αλλά και για δύσκολες οικιακές δουλειές. Γι αυτό επέλεξα ως ηρωίδες μου, γυναίκες.

Νομίζεις πως μια ταινία βοηθά τον έλληνα θεατή να κατανοήσει το πρόβλημα της μετανάστευσης, τον ευαισθητοποιεί;

Πιστεύω ότι η ταινία λειτούργει συγκινησιακά, έτσι ήθελα, και ίσως στο τέλος κατορθώνει να ξεβολέψει το συνειδησιακό μας βόλεμα. Αν ταυτίζεται ο θεατής με τις ηρωίδες δεν ξέρω γιατί είναι αρκετά μακρινά αυτά που τους συμβαίνουν, δεν μπορούν να συμβούν σε μας. Όμως η κινηματογράφηση, δηλαδή ο τρόπος που έχει γίνει, μας βοηθά περισσότερο να αισθανθούμε και να ζήσουμε τα πάθη μαζί με τους ήρωες.

Πως χρηματοδοτήθηκε η ταινία σου;

Από το πρόγραμμα Νέο Βλέμμα. Είναι η δεύτερη μεγάλου μήκους μυθοπλασίας, και χρηματοδοτήθηκε επίσης από την ΕΡΤ το ΕΚΚ και την εταιρία Filmopde που είχε και το βάρος της παραγωγής.

Εσύ, σε αντίθεση με τους συναδέλφους σου Κινηματογραφιστές στην Ομίχλη, επέλεξες να συμμετάσχεις στο Φεστιβάλ. Δεν συμφωνείς με τα αιτήματά τους;

Συμφωνά μα τα αιτήματα, συμφωνά πvς πρέπει να γίνει ένας νέος νόμος στον οποίο ελπίζω ότι θα υπάρχουν όλα όσα χρειάζεται ο κινηματογράφος του δημιουργού. Θεωρώ πως μετά τις εκλογές το πιεστικό αίτημα «τώρα ο νόμος» δεν έχει πρακτική αξία. Θα πρέπει συντεταγμένα να οδηγηθούμε σε μία συνεννόηση με τον υπουργό. Επίσης την ταινία την υπέβαλλα στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης αλλά όχι και στα κρατικά βραβεία του ΥΠΠΟ. Πιστεύω πως πρέπει να αλλάξει ο τρόπος που δίνονται τα βραβεία. Δε νομίζω ότι κανένας συνάδελφος θέλει να σαμποτάρει το θεσμό του φεστιβάλ. Προσωπικά πιστεύω ότι για τους σκηνοθέτες που κάνουν ανεξάρτητο κινηματογράφο, για αυτούς που οι ταινίες τους δεν έχουν διανομή στις αίθουσες, το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, είναι το πιο μεγάλο βήμα για να τις δείξουν. Οι ταινίες γίνονται για να τις βλέπει ο κόσμος και όχι για να μένουν στα κουτιά. Εγώ ανδρώθηκα μέσα από το φεστιβάλ από την πρώτη μου μικρού μήκους, όταν ήμουν ακόμη φαντάρος το 1980, μέχρι τους «Κλειστούς δρόμους»  όπου μετά τη βράβευσή στο διεθνές διαγωνιστικό, η ταινία συμμετείχε στο φεστιβάλ Βερολίνου και σε 30 ακόμη φεστιβάλ στον κόσμο.

                                                                                                          Η ΕΠΟΧΗ 15 Νοεμβριου 2009

Το εξεγερμένο τοπίο του ελληνικού σινεμά

Το εβδομαδιαίας διάρκειας πάρτι του αυθαδιάζοντος ελληνικού κινηματογράφου συνεχίστηκε μέχρι την περασμένη Τετάρτη. Μιλήσαμε στα δύο προηγούμενα φύλλα της Εποχής για τους Κινηματογραφιστές στην Ομίχλη και για τις τι επιδιώκουν απέχοντας από τα κρατικά βραβεία και το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, σήμερα θα μας απασχολήσουν οι ίδιες οι ταινίες, με σύντομα κριτικά σημειώματα. Αν δεν αναφέρομαι σε κάποιες από αυτές, σας διαβεβαιώνω πως δεν είναι εκ του πονηρού αλλά δεν είχα τη δυνατότητα να τις παρακολουθήσω. Βλέπετε υπάρχει και ο ΣΥΡΙΖΑ και εν όψει της κρίσιμης Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης στις 27, 28 και 29 Νοεμβρίου ο υποφαινόμενος ως συνεπής κομματικός «γραφειοκράτης» είχε άλλες προτεραιότητες.

Για τις ταινίες «Guilt» του Βασίλη Μαζωμένου και «Χρυσόσκονη» της Μαργαρίτας Μαντά, έγραψα σε προηγούμενα φύλλα όταν προβλήθηκαν στο πλαίσιο στο πλαίσιο του Πανοράματος Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου. Επίσης για τις ταινίες «Καπετάν Κεμάλ ο σύντροφος» του Φώτου Λαμπρινού, «Η ζωή στους βράχους» της Αλίντας Δημητρίου, «Άλλος δρόμος δεν υπήρχε» του Σταύρου Ψυλλάκη και «Παράδεισος στη Δύση» του Κώστα Γαβρά είχα ασχοληθεί στο παρελθόν. Τέλος, στη «Στρέλλα» του Πάνου Κούτρα αναφέρθηκα την περασμένη Κυριακή. Διευκρινήσεων τέλος, πάμε στις ταινίες.

«Στο βάθος κήπος»: ο Κλεάνθης Δανόπουλος σκηνοθετεί  με άνεση μια μαύρη κωμωδία που βλέπεται ευχάριστα χωρίς περαιτέρω απαιτήσεις.

«Μαύρο λιβάδι»: το φιλόδοξο και πολυαναμενόμενο φιλμ του Βαρδή Μαρινάκη έχει πολλές αρετές. Μια πρωτότυπη ιστορία, μια έξοχη αναπαράσταση εποχής, μια πετυχημένη σκηνοθεσία και πάνω από όλα τόλμη. Προσωπικά όμως, έχω την εντύπωση πως χωλαίνει κάπως αφηγηματικά.

«Ricordi mi»: Η Στέλλα Θεοδωράκη αφηγείται με ποιητικό τρόπο μια ιστορία έρωτα και απώλειας. Μπλέκοντας τη φαντασία με την πραγματικότητα, η σκηνοθέτιδα παίρνει ένα ρίσκο αλλά κατορθώνει να ξεπεράσει επιτυχώς τις συμπληγάδες. Καταλθτική η ερμηνεία της Θεοδώρας Τζήμου.

«Ακαδημία Πλάτωνος»: Μια θαυμάσια σάτιρα του ξενοφοβικού έλληνα μικροαστού. Με αιχμηρό χιούμορ, καλοδουλεμένο σενάριο και σίγουρη σκηνοθεσία ο Φίλιππος Τσίτος κερδίζει τις εντυπώσεις. Επιπλέον αποσπά και εξαιρετικές ερμηνείες από τοτς ηθοποιούς του με τον Αντώνη Καφετζόπουλο να είναι απολαυστικός.   

«Κυνόδοντας»: Νομίζω πως ο Γιώργος Λάνθιμος έκανε μια μεγάλη ταινία. Το ζήτημα του εγκλεισμού και του ελέγχου, τα κλειστά σύνορα και η στέρηση της ελευθερίας. Ο φασισμός της καθημερινότητας και ο ολοκληρωτισμός μέσα από την πατρική εξουσία σε μια οικογένεια. Ξεκάθαρη σκηνοθετική ματιά σε μια πολλαπλών αναγνώσεων ταινία που δικαίως έχει κερδίσει βραβεία και θετικές κριτικές.

«Γκίνες»: Ακόμη μία μαύρη κωμωδία με τον Αλέξη Καρδαρά να χαρίζει μία ολοκληρωμένη ταινία. Με αναφορές, εν είδει παρωδίας, στο «Οσεσιόνε» και τον «Ταχυδρόμο χτυπάει δυο φορές» αλλά και σε αντίστοιχες βρετανικές κωμωδίες, ο σκηνοθέτης προσφέρει ένα μίγμα γέλιου και έντασης και προσωπικά με κέρδισε.

 «Πεθαίνω για σένα»: Μια σκαμπρόζικη κωμωδία του Νίκου Καραπαναγιώτη με αρκετά κλισέ που όμως δεν την κάνουν λιγότερο διασκεδαστική.

«Η περίπτωση Ευρυδίκη»: Καλοσκηνοθετημένο ντοκιμαντέρ του Φρέντυ Βιανέλη που εμπλέκει το ντοκουμέντο με μία θεατρική παράσταση. Μία προσεκτική προσέγγιση της μάστιγας των ναρκωτικών χωρίς διδακτισμούς αλλά με νηαφάλιο βλέμμα.

«Ξένες σε ξένη χώρα»: Θαυμάσιο ντοκιμαντέρ του Νίκου Παναγιωτάτου με θέμα τις ελληνικές ταινίες νουάρ, θρίλερ, επιστημονικής φαντασίας και σπλάτερ. Ο σκηνοθέτης παραθέτει αποσπάσματα από ταινίες με δικό του μοντάζ προσθέτοντας σχόλια ειδικών. Νοσταλγικό, διασκεδαστικό, απολαυστικό ντοκιμαντέρ.

«Το κακό στην εποχή των ηρώων»: Το ελληνικό σπλάτερ σε όλο του το μεγαλείο. Ο Γιώργος Νούσιας σε μεγάλα κέφια, γεμίζει την οθόνη αίμα και κομμένα ανθρώπινα μέλη, σκηνοθετώντας ένα έξυπνο σενάριο με μεγάλες δόσεις μαύρου χιούμορ. Μια ταινία που την βλέπεις και περνάς καλά.  

«Όλα θα πάνε καλά»: Ακόμη μία κωμωδία σκηνοθετημένη αυτή βτη φορά από το Γιάννη Ξανθόπουλο. Θέμα της είναι το μεγαλείο της καλοσύνης, όπως είπε και ο σκηνοθέτης προλογίζοντάς της. Τελικά ο τίτλος της ταιριάζει αφού βλέποντάς της ο θεατής διαπιστώνει του λόγου το αληθές/.

«Τα παιδιά της χορωδίας: Το ντοκιμαντέρ της Λουκίας Ρικάκη κυλά όμορφα όπως η μουσική. Οι σχέσεις, η συλλογικότητα, η χαρά της δημιουργίας αποτυπώνονται εύστοχα από το φακό της Ρικάκη η οποία σκηνοθετεί τους ανθρώπους της Πειραματικής Χορωδίας Ρόδου.

«Συντρίμμια ψυχής»: Ο Τζέρεμι Ποντεσούα σε μια συμπαραγωγή του Καναδά με την Ελλάδα. Ένα δυνατό δραματικό φιλμ με τον ήρωα να προσπαθεί να απαλλαγεί από τα φαντάσματα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου που τον κυνηγούν.

Το Fog Films τελείωσε και όλοι ελπίζουμε πως οι εξελίξεις θα είναι τέτοιες ώστε το 2010 οι ελληνικές ταινίες να βρίσκονται στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Όσο για του Κινηματογραφιστές στην Ομίχλη, «καλή συνέχεια», η συλλογικότητα στη δράση είναι το ζητούμενο.

                                                                                                                                Η ΕΠΟΧΗ 15 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2009

 «50 Χρόνια Φεστιβάλ Κινηματογράφου: Οι ταινίες που αγαπήσαμε»

Την  προσεχή Τρίτη στις 2 το μεσημέρι στην αίθουσα συνεντεύξεων του Φεστιβάλ Κινηματογράφου (Μουσείο Φωτογραφίας στο Λιμάνι) θα γίνει η πρώτη παρουσίαση του τρίτου βιβλίου του ΚΕΜΕΣ (Κέντρου Μελετών και Ερευνών για το Σινεμά) .

Επετειακή και επίκαιρη η έκδοση με τίτλο «50 χρόνια Φεστιβάλ Κινηματογράφου: Οι ταινίες που αγαπήσαμε».

30 διακεκριμένα ονόματα του ελληνικού χώρου, σκηνοθέτες κινηματογράφου, δημοσιογράφοι, κριτικοί, επικοινωνιολόγοι, πρόεδροι και διευθυντές θεσμικών οργάνων του σινεμά επιλέγουν από 49 χρόνια ιστορίας του Φεστιβάλ και γράφουν για την ταινία που αγάπησαν πιο πολύ.

Εκτός από την  εκπροσώπηση  του Φεστιβάλ, μιλούν και προλογίζουν οι κριτικοί κινηματογράφου Στράτος Κερσανίδης, Αλέξης Δερμεντζόγλου, ιδρυτικά μέλη του ΚΕΜΕΣ, ο διευθυντής του Μουσείου Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης Βασίλης Κεχαγιάς κριτικός κινηματογράφου και ιδρυτικό μέλος του ΚΕΜΕΣ και άλλοι παράγοντες.

Θα μοιραστούν και θα υπογραφούν βιβλία.

Κατά μία παράξενη συγκυρία (και μετά θάνατο δικαίωση) ο σκηνοθέτης που οι ταινίες του υπερέχουν αριθμητικά είναι ο Τάκης Κανελλόπουλος με τέσσερις (!) επιλογές. Ακολουθούν οι Θόδωρος Αγγελόπουλος και Σταύρος Τορνές με δύο επιλογές ο καθένας.

Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΕΡΩΔΙΟΣ και η κεντρική του διάθεση γίνεται από το βιβλιοπωλείο ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟΝ, Ερμού 61, τηλ. 2310 282 782 και 282 427

Για να αναπνεύσει ο ελληνικός κινηματογράφος

Από την ταινία "Ricordi mi" της Στέλλας Θεοδωράκηγ

Ξεκινά την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου, το επετειακό 50^ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, με τη συμμετοχή μόνον 9 ελληνικών ταινιών. Οι υπόλοιπες 23 ταινίες δε θα προβληθούν στο πλαίσιο του Ελληνικού Πανοράματος εξαιτίας της γνωστής αποχής των ελλήνων κινηματογραφιστών με αίτημά τους  την κατάθεση νόμου για τον κινηματογράφο ο οποίος θα δώσει λύση στα χρόνια προβλήματα του χώρου και τα αιτήματα των επαγγελματιών.

Μία από τις ταινίες που δε θα δούμε τις μέρες αυτές στη Θεσσαλονίκη είναι και το «Ricordi mi» της Στέλλας Θεοδωράκη, το οποίο προβλήθηκε στην Αθήνα στο πλαίσιο του FogFilm, δηλαδή της εβδομάδας που διοργάνωσαν οι Κινηματογραφιστές στην Ομίχλη για να δείξουν τις ταινίες που δεν προβάλλονται στο Φεστιβάλ και δεν συμμετέχουν στα κρατικά βραβεία.

Η Στέλλα Θεοδωράκη παραχώρησε συνέντευξη στο CITY.

Τι επιδιώκουν με την κίνησή τους οι Κινηματογραφιστές στην Ομίχλη;

Ο σεβασμός σ τον εαυτό μας και την τέχνη που παράγουμε, είναι που ανέδειξε και τους Κινηματογραφιστές στην ομίχλη: Η ανάγκη μιας ριζικής αλλαγής του κινηματογραφικού τοπίου, ξεκινώντας από τα αναπτυξιακά μέτρα παραγωγής του προϊόντος μέχρι το πολύ σοβαρό θέμα της παιδείας,  θέματα που εντάσσονται σε έναν καινούριο νόμο για τον κινηματογράφο.

Και η αποχή από το Φεστιβάλ Κινηματογράφου, γιατί;

Η απόφαση αποχής από τα Κρατικά βραβεία και στη συνέχεια από το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης ήταν το μέσον να εισακουστεί το αίτημά μας, χωρίς να το ξανακλείσουμε στα συρτάρια που είχε τη θέση του για πολλά χρόνια. Σκοπός να αναπνεύσει ο ελληνικός κινηματογράφος και να συνεχίσει συνολικά μια πιο αξιοπρεπή πορεία σε όλους τους τομείς, διατηρώντας την πολυφωνία του.

Μιλήστε μας τώρα για τη νέα σας ταινία «Ricordi mi» που προβλήθηκε το περασμένο Σάββατο στην Αθήνα.

Το θέμα βασίζεται στην απώλεια. Τι σημαίνει να χάνουμε τους ανθρώπους που αγαπάμε. Πόσο αντέχουμε να το δούμε κατάματα και, κατά πόσο η ζωή επιβάλει δικούς της κανόνες που μας επαναφέρουν στην πραγματικότητα. Όταν δεν αποδεχόμαστε ένα γεγονός, το σβήνουμε κατά κάποιο τρόπο από τη μνήμη μας. Έχουμε μνήμη στα περιφερειακά γεγονότα, αλλά όχι στο κεντρικό. Η αφήγηση της ταινίας βασίζεται ακριβώς σε αυτήν την επαναφορά της μνήμης, χωρίς όμως φλας μπακ, συντίθεται όλη σε ένα ενιαίο παρόν.H πρωταγωνίστρια της ταινίας κάνει μια έρευνα για την απελπισία και την ανερχόμενη φτώχεια στην Αθήνα, την ίδια εποχή που βιώνει αυτό το συναίσθημα της απώλειας, που ανέτρεψε τα πάντα στη ζωή της. Ο χώρος της πόλης, οι άνθρωποι που συναντά φέρουν στις ζωές τους κομμάτια από τη δική της ζωή, όσο κι αν φαίνονται πολύ διαφορετικοί.

Η γυναίκα, Θεοδώρα Τζήμου, ζει την προσωπική της περιπέτεια  σ’ ένα χώρο  που παντρεύει το φανταστικό με το πραγματικό, σε μια περίοδο χριστουγεννιάτικων γιορτών, ανάμεσα στις συνηθισμένες οικογενειακές επισκέψεις που πάει μαζί με το σύντροφό της, Λάζαρο Γεωργακόπουλο, επισκέψεις που μετατρέπονται σε πόλους “προσγείωσης” της αφήγησης .

Μπορείτε να μας πείτε και μερικά λόγια για την παραγωγή;

Η παραγωγή έχει γίνει από τη Φαντασία οπτικοακουστική ΕΠΕ, το Ε.Κ.Κ και την ΕΡΤ ΑΕ. Μιλάμε για μια εξαιρετικά φτηνή παραγωγή βέβαια [Νέο βλέμμα], που απαιτείται σύμπνοια και κατανόηση της ομάδας που παράγει την ταινία. Σε αυτές τις περιπτώσεις για να ευσταθεί το τελικό αποτέλεσμα και για να σέβεται τον εαυτό του, χρειάζεται εξαιρετικά πολλή προσωπική, “απλήρωτη” δουλειά κάποιων συντελεστών για μεγάλο χρονικό διάστημα.

                                                                                           Περιοδικό CITY – 12 Νοεμβρίου 2009

Το Σάββατο 14 Νοεμβρίου στις 8 μ.μ., στο Στέκι Μεταναστών – Κοινωνικό Κέντρο Θεσσαλονίκης θα παρουσιαστεί το βιβλίο του Μόδη Γούναρη, “Παρεξηγήσεις –  Σχέδιο για ένα ψυχογράφημα“. Θα μιλήσουν για το βιβλίο ο συγγραφέας, ο Πάνος Δημητρούδης και ο Στράτος Κερσανίδης.

Τοπίο στην ομίχλη

Η διευθύντρις του Φεστιβάλ κ. Δέσποινα Μουζάκη

«Έχουμε κοινές διεκδικήσεις», είπε η διευθύντρια του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, κ. Δέσποινα Μουζάκη, απευθυνόμενη στους Κινηματογραφιστές στην Ομίχλη, σε μια ύστατη προσπάθεια να τους πείσει να στείλουν τις ταινίες τους στο φεστιβάλ. Η κ. Μουζάκη υποστήριξε πως τελικά δια της αποχής πλήττονται οι ίδιες οι ταινίες και αφού εξέφρασε τη λύπη της για την αποχή είπε πως ελπίζει στο μέλλον να ωφεληθούν οι ελληνικές ταινίες από το φεστιβάλ με τη βοήθεια του νέου νόμου για τον κινηματογράφο.

Και ενώ αυτές τις μέρες οι ταινίες που απέχουν προβάλλονται στο πλαίσιο του Fog Film στην Έλλη, τα 50χρονα του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης θα «γιορταστούν» με την προβολή μόνον 7 ταινιών στο Πανόραμα Ελληνικού Κινηματογράφου.

Φατίχ Ακίν, Αλέν Ρενέ και διαγωνιστικό

Με έναν νέο σκηνοθέτη θα ανοίξει και με έναν βετεράνο θα κλείσει το φετινό φεστιβάλ. Την ερχόμενη Παρασκευή 13 Νοεμβρίου η τελετή έναρξης θα συνοδευτεί από την προβολή της ταινίας «Soul kitchen» του Φατίχ Ακίν.  Δύο αδέλφια ελληνικής καταγωγής και οι ιστορίες τους, όπως τις αφηγείται ο Ακίν, με φόντο το ομότιτλο εστιατόριο. Η επιτυχημένη «συνταγή» του σκηνοθέτη στηρίζεται σε καλογραμμένους διάλογους, εξαιρετική -ελληνική και όχι μόνο- μουσική και αξιόλογες ερμηνείες από τρεις σταθερούς συνεργάτες του: τον ελληνικής καταγωγής γερμανό ηθοποιό Αδάμ Μπουσδούκο -οποίος έγραψε και το σενάριο μαζί με τον Ακίν-, τον Μόριτς Μπλάιμπτροϊ και τον Μπιρόλ Ουνέλ.

Στην τελετή λήξης θα προβληθεί η τελευταία ταινία του 87χρονου Αλέν Ρενέ «Αγριόχορτο». Ένα χαμένο πορτοφόλι γίνεται η αφορμή για να ενωθούν τα πεπρωμένα διαφόρων –μελαγχολικών κατά βάση- χαρακτήρων και να ξεκινήσει μια ανορθόδοξη και ενδιαφέρουσα ρομαντική περιπέτεια. Ο Ρενέ αποσπά απολαυστικές ερμηνείες από το εξαιρετικό καστ του, προκαλώντας τον θεατή σε όλα τα επίπεδα, με την χαρακτηριστική άνεση και αυτοπεποίθηση ενός σπουδαίου δημιουργού.

 Ο Φατίχ Ακίν και η πρωταγωνίστρια του Ρενέ, Αν Κονσινί, θα παρευρεθούν στις προβολές των ταινιών τους.

Εκτός από τους δύο προαναφερθέντες, θα βρίσκονται στη Θεσσαλονίκη και άλλες προσωπικότητες του παγκόσμιου κινηματογράφου όπως οι σκηνοθέτες Βέρνερ Χέρτζογκ, Γκόραν Πασκάλιεβιτς, Γκιόργι Πάλφι και Κορνξέλιου Πορουμπόιου, η ηθοποιός Τζέιν Μπίρκον η οποία υπό την ιδι΄ποτητ6α της τραγουδίστριας θα δώσει και συναυλία, ο παραγωγός και διευθυντής της Τουέντιθ Σέντσουρι Φοξ Τζιμ Γιαννόπουλος, ο συνθέτης Αλεξάντερ Ντεπλά κ.α.

Μέσα σε ένα σύνολο 250 ταινιών που θα κατακλύσουν τις οθόνες το φεστιβάλ, 15 θα είναι εκείνες οι οποίες θα διεκδικήσουν το Χρυσό Αλέξανδρο. Ανάμεσά τους και οι ελληνικές «Χορεύοντας στο πάγο» του Σταύρου Ιωάννου και «Μικρές εξεγέρσεις» του Κυριάκου Κατζουράκη. το Διαγωνιστικό τμήμα περιλαμβάνει 2 παγκόσμιες πρεμιέρες (Μετάλλιο Τιμής, Χορεύοντας στον πάγο), 1 διεθνή πρεμιέρα (Το χωράφι του πατέρα) και 8 ευρωπαϊκές πρεμιέρες (Αγνοούμενος, Τα αγόρια από το Μπακάλ, Θα’ ρθει η μέρα, Προορισμός: Βορράς, St Nick, Ηλιόπολη, Δίχως αγάπη, Μικρές εξεγέρσεις).

Αφιερώματα και άλλα

Με αφορμή την επετειακή διοργάνωση, το 50^ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης συναντά την 1^η Εβδομάδα Ελληνικού Κινηματογράφου, πραγματοποιώντας μια τιμητική εκδήλωση, στην οποία θα τιμήσει σημαντικές προσωπικότητες που έχουν συμβάλλει στην πενηντάχρονη πορεία του θεσμού. Ανάμεσά τους, ο Νίκος Κούνδουρος και ο Ντίνος Κατσουρίδης,  σκηνοθέτες ταινιών που διαγωνίστηκαν στην 1^η  Εβδομάδα Ελληνικού Κινηματογράφου. Στην εκδήλωση θα προβληθεί η ταινία Το ποτάμι του Νίκου Κούνδουρου, η πρώτη ελληνική ταινία που βραβεύθηκε στην 1^η Εβδομάδα Ελληνικού Κινηματογράφου.

Επίσης θα υπάρξουν αφιερώματα στους Βέρνερ Χέρτζογκ, Γκόραν Πασκάλιεβιτς, Τζέρεμι Τόμας, στον Φιλιππινέζικο Κινηματογράφο κλπ.

Ιδιαίτερη αναφορά αξίζει να γίνει στις Ματιές στα Βαλκάνια.  Από το 1994, που θεσπίστηκε ως ξεχωριστή  ενότητα του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, έως σήμερα, το πρόγραμμα αυτό συνάδει απόλυτα με την πολιτική του Φεστιβάλ για την προώθηση του βαλκανικού σινεμά στη διεθνή αγορά και τη διεύρυνση των δυνατοτήτων συνεργασίας των κινηματογραφικών δυνάμεων της ευρύτερης περιοχής.

Εκτός από το μεγάλο αφιέρωμα στον σέρβο κινηματογραφιστή Γκόραν Πασκάλιεβιτς, το τμήμα Ματιές στα Βαλκάνια παρουσιάζει φέτος ένα πλούσιο πρόγραμμα με τις πιο σημαντικές πρόσφατες ταινίες από τη Ρουμανία, την Σερβία, την Σλοβενία, την Τουρκία, την Αλβανία, τη Βουλγαρία και την Κροατία.

Πρόεδρος της κριτικής επιτροπής θα ε’ίναι ο Θόδωρος Αγγελόπουλος με μέλη τους Έιμος Πόου, Γκιόργκι Πάλφι, Εουχένιο Καμπαγέρο, Λαβ Ντιάζ, Μιρθάνα Καράνοβιτς και Λίσι Μπελές.

Η ΕΠΟΧΗ, όπως κάθε χρόνο θα παρακολουθήσει το φεστιβάλ για να μη μείνουν οι αναγνώστες μας παραπονεμένοι.

                                                                  Η ΕΠΟΧΗ 8 Νοεμβρίου 2009

Το παρακάτω γεγονός δημοσιεύεται με χρονική καθυστέρηση αλλά θεωρώ ότι είναι σημαντικό, γιατί δείχνει ποια πρέπει να είναι η απάντηση της αριστεράς απέναντι στις απλοϊκές γενικεύσεις, τις επικίνδυνες ταυτίσεις και  τις εύκολες λύσεις των μποϋκοτάζ, που στην ουσία τους ενισχύουν την λογική της συλλογικής ευθύνης. Πριν λίγες εβδομάδες, ο κινηματογραφιστής Τζον Γκρέισον με την υποστήριξη των JΤζέιν Φόντα, Ντάνι Γκόβερ και Ντέιβιντ Μπερν, αποφάσισε να μποϋκοτάρει το διεθνές κινηματογραφικό Φεστιβάλ του Τορόντο παρακινώντας τους διοργανωτές να αποκλείσουν την υποψηφιότητα του Τελ Αβίβ, γεγονός που προκάλεσε αντιδράσεις από τη γνωστή Βρετανίδα ηθοποιό και ακτιβίστρια  Βανέσα Ρέντγκρεϊβ. Η Ρέντγκρεϊβ κάθε άλλο παρά υπερασπιστής του ισραηλινού κράτους είναι, καθώς έχει ασκήσει δριμεία κριτική για την μη απόσυρση των ισραηλινών στρατευμάτων από τα Παλαιστινιακά εδάφη, ενώ είναι και μέλος της  Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης (P.L.O.). Ωστόσο, έγραψε μια επιστολή που συνυπογράφεται από τον καλλιτέχνη Τζούλιαν Σνάμπελ και τον σεναριογράφο Μάρτιν Σέρμαν, υπερασπιζόμενη την επιλογή του Φεστιβάλ να προβάλει ταινίες για το Τελ Αβίβ. Η επιστολή μεταξύ άλλων αναφέρει ότι «πολλοί κάτοικοι του Τελ Αβίβ γνωρίζουν την κατάσταση των Παλαιστινίων, είναι ολοκληρωτικά αντίθετοι με τη στάση της κυβέρνησής τους και ανησυχούν για το μέλλον της χώρας τους. Και περισσότερο από όλους ενδιαφέρεται και ανησυχεί η καλλιτεχνική κοινότητα. Αυτό είναι προφανές στον τρόπο που οι ισραηλινές ταινίες κριτικάρουν την κυβέρνησή τους». Η επιστολή τονίζει επίσης ότι «αυτοί οι δημιουργοί, οι οργανώσεις και τα πολιτιστικά έργα τους θα πρέπει να επικροτούνται, να ενθαρρύνονται και να μην αποκλείονται». Την παρέμβαση της Redgrave όχι μόνο την επικροτούμε, αλλά είναι και η καλύτερη απάντηση σε όλους αυτούς που με κάθε ευκαιρία υψώνουν τείχη μεταξύ των ανθρώπων.

                                                                                                                                                            Δημήτρης Γκιβίσης

                                                                                                                                 Η ΕΠΟΧΗ 8 Νοεμβρίου 2009